27 Eylül 2020 Pazar

En eski ve en büyük Maya anıtı keşfedildi

en-eski-ve-en-buyuk-maya-aniti-kesfedildi

Arkeologlar güney Meksika’da lazer tarayıcılar yardımıyla bir anıt kompleksi keşfetti. Bu keşif 3 bin yıldan daha eski olan Maya toplumuna dair şaşırtıcı bilgiler sunuyor.
08 Haziran 2020 Pazartesi 09:25

 Guatemala’daki Tikal gibi Maya kültürünün en bilinen piramit şehirleri her seyahat rehberinde yer alır fakat bu uygarlığa ait sayısız anıt, ev, trafik yolu, drenaj çukuru ve havza hala yağmur ormanlarının derinliklerinde saklı.

 

Bu saklı yapıları görünür kılabilmek için 2017 yılından beri araştırmacılar Meksika-Guatemala sınırında sistematik olarak lazer tarayıcılarla havadan araştırma yapıyor.  Son yıllarda uzaktan algılama yöntemi olarak bilinen ışık ve mesafe belirleme teknolojisi sayesinde Maya kültürü hakkında yeni bilgiler sunan çarpıcı keşifler yapıldı.

Gür bitki örtüsünün altındaki saklı dünya



 

Arkeologlar, Meksika’nın Tabasco eyaletinde bu teknolojiyi kullanarak muhtemelen Maya kültürünün en geniş ve en eski anıt kompleksi olan yapıya ulaştı. Arizona Üniversitesi’nden Takeshi Inormata öncülüğündeki araştırmacılar, bilim dergisi  "Nature"da hepsi aynı şekilde planlanmış, çeşitli boyutlarda 21 tane tören alanına ulaştıklarını bildirdi.

 

Kuzeyden güneye doğru uzanan bu alanların en büyüğü, 1400 metre uzunluğu, 400 metre genişliği ve 10 ila 15 metre yüksekliğiyle, dikdörtgen bir plato olan Aguada Fenix.

Aguada Fenix plato ve rezervuarlarını havadan dahi görmek zor

 

 

Radyokarbon metodu sayesinde, Aguada Fenix’in en eski bulgularının 3 bin 200 yıl önceye ait olduğu düşünülüyor. Bu geniş alanın inşasına MÖ 1000 yılında başlandığı ve 200 yıl boyunca çeşitli aşamalarla devam edildiği söyleniyor. Inomata’ya göre, bu bulgular alanın bugüne kadar Maya uygarlığına ait keşfedilmiş en büyük ve aynı zamanda en eski anıt alanı olduğunu gösteriyor.

 

Hiyerarşisiz bir toplum

 

Klasik dönem dik Maya piramitlerlerinden farklı olarak, Aguada Fenix’in anıt platoları pek çok insana alan sağlıyor. Araştırmacılar anıt komplekslerin hiyerarşisiz bir toplum tarafından/ hiyerarşisiz bir toplum için yaratıldığını belirtiyor.

 

Araştırmacılar, Aguada Fenix’te yüksek rütbeli insanlara ait bir heykel bile bulunmayışını, Maya toplumunun erken zamanlarında topluma hizmeti merkeze alan, büyük sosyal farklılıkların olmadığı sınıfsız bir toplumda yaşadıkları şeklinde yorumluyor.

 

Maya uygarlığının geç zamanlarında güçlü liderlerin ve yönetim sistemlerinin insanları çalışmaya zorladığı biliniyor fakat daha eski zamanlara ait olan bu yeni bulunan alanda güçlü elit bir kesime ait hiçbir kanıta rastlanmıyor. Bu durum ise, Takeshi Inomata öncülüğündeki çalışma grubuna göre, ortak çalışma kültürünün bir sonucu.

 

Tarihsel Sınıflandırma

 

Maya kültürü, Meksika’nın güneyinden Honduras’a kadar uzanan bölgede hüküm sürmüş ve MS 200 ila 800 yılları arasında en parlak dönemini yaşamış. Gerileme ise, dokuzuncu ve onuncu yüzyıllarda Mayaların yaşadığı şehir devletleri terketmeleriyle başlamış.

 

 

Arkeolog Inomata’ya göre, keşfedilen Aguada Fenix tören alanı Mayalara dair bilinenleri değiştirmekle kalmıyor, aynı zamanda daha eski bir Orta Amerika üst kültürü olan Olmek kültürü ile arasındaki bağlantılara da işaret ediyor.

 

Son bulgular, Mayaların anıt binaların bulunduğu şehirlerde beklenenden daha erken yaşamaya başladıklarını gösteriyor.  Arkeologlar, bu zamana kadar yerleşik hayatın ortak dini ritüeller için bir ön koşul olduğunu varsayıyordu. Kuzey Karolina Üniversitesi’nden antropolog Patricia McAnany, yeni bulguların ise bunun tam tersini gösterdiğinin altınnı çiziyor. Buna göre köy hayatı başlamadan önce, bu anıt binalarda dini kutlamalar yapılıyordu.

 

Hala cevaplanmayan birçok soru var

 

Bütün bu bulgulara rağmen hala cevaplanamayan sorular mevcut. Mesela, Mayaların 3 bin yıl önce dört milyon metreküp toprağı sadece ana alan için neden biriktirdiği bilinmiyor.

Mayalar Tikal'da kültürlerini zirveye taşıdı, ancak burada sadece toplumun küçük bir ayrıcalıklı kesimine yer vardı

 

Ana platonun işlevinin ne olduğu da şu aşamada bir spro işareti. Ayrıca, Aguada Fenix ve çevresinin neden MÖ 750 yılında terkedildiği de açık değil. İklim değişikliğinin insanları yer değiştirmeye zorladığı ve bu alanın sonradan bitkilerle kaplandığı ise muhtemel cevaplar arasında.

 

Alexander Freund

 

DW TÜRKÇE

Haberin etiketleri:

Maya, LIDAR, Aguada Fénix, Arkeoloji, Meksika


Haber okunma sayısı: 6753

Yazdır

YORUM EKLE

Yorum Başlığı

Yorum

YORUMLAR

  • Bu habere henüz yorum yapılmamış. İlk yorum yapan siz olun.

DİĞER HABERLER

zaman-ve-uzay-boyunca-on-tuhaf-gizem

Zaman ve uzay boyunca on tuhaf gizem

24 Eylül 2020 Perşembe 17:38
mitolojide-ezilmis-10-cilekes-karakter

Mitolojide ezilmiş 10 çilekeş karakter

23 Eylül 2020 Çarşamba 21:56
becerrillo-korkunc-savas-kopegi

Becerrillo 'Korkunç Savaş Köpeği'

20 Eylül 2020 Pazar 20:09
kumari-kandamin-kayip-kitasi

Kumari Kandam'ın Kayıp Kıtası

20 Eylül 2020 Pazar 14:16
tarihin-sildigi-isim-akrep-kral

Tarihin sildiği isim 'Akrep Kral'

09 Ağustos 2020 Pazar 13:24

ÜLKE GÜNDEMİ

Tek soruluk mülakatta elendi

Adalet Bakanlığı’nın yaptığı hâkimlik sınavında 18 bin 887 kişi arasında 91 puan ile 96’ıncı olarak

Mansur Yavaş'tan çocuklara eğitim desteği

Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş, pandemi nedeniyle uzaktan eğitim görmesi gereken ancak

Tarikatlar İnönü devrinde patladı

“Sorunlara Sistemik Çözümler” programında konuşan Muhammed Taha Gergerlioğlu “Tarikatlar İnönü devrinde

MHP’linin torpil teklifi sonuç vermedi

MHP İstanbul Milletvekili Cemal Çetin’in Adalet Bakanı Abdülhamit Gül’den istediği torpil sonuçsuz kaldı.

Bütün sol örgütler çapsız adamların eline kaldı

“Acaba Öyle Mi?” programında konuşan gazeteci Ümit Zileli “71 darbesinden sonra bir CHP’li profesörü,

'Salgın yorgunluğu' ile başa çıkmanın 8 yolu

Aylardır Coronavirus ile birlikte yaşamaya çalışıyoruz. Başta ABD olmak üzere dünyanın pek çok ülkesinde

ÇOK OKUNANLAR

  • Haber bulunamadı

İSTANBUL - HAVA DURUMU

ISTANBUL