26 Mayıs 2019 Pazar

Kendi topraklarında işçi oldular

kendi-topraklarinda-isci-oldular

200 bin ton patates ithal edileceği açıklamsını değerlendiren çiftçi Erol Güven, patatesin ilk darbeyi 2002’de aldığını söyledi.
13 Mart 2019 Çarşamba 09:44

 Güven, ‘Patates yok, üretim durdu. Eskiden bankadan kredi alıp ekim yapana batmış gözüyle bakarlardı. Şimdi yöre halkı misafire verecek çayı bile olmadığı için birbirini görmezden geliyor’ dedi

 

AYDINLIK gazetesinde yer alan Füsun İkikardeş'in haberine göre, patates deyince akla ilk gelen illerden biri Nevşehir. Nevşehir’in Derinkuyu ve Kaymaklı ilçeleri üretimin öncüleri. Derinkuyu, 1999 yılında tek başına 1.8 milyon ton patates üretmiş. Türkiye’deki toplam üretim ise o yıl 5.5 milyon tona kadar çıkmış. Yirmi yıl sonra, bugün ise yıllık üretimimiz 4.2 milyon tona inmiş. Nedeni yanlış tarım politikaları... Erol Güven, Derinkuyu’da atalarından miras olarak devraldığı patates işini, yerli patatesin acıklı öyküsünü ve son ithalat kararının iç yüzünü Aydınlık’a anlattı:

 

KÜÇÜK ÜRETİCİ BİTTİ TEKELLER GELDİ



 

“Patates üretimi yapan küçük çiftçi, girdi maliyetlerinden dolayı ekemez hale geldi. Diyelim 100-200 dekar eken çiftçi, ekemeyince üretim azaldı, bu kez ortaya tekelller çıktı. 3 bin 500 nüfuslu bir köy düşünün, yılda 20-25 bin ton üretirken, bir şirket tek başına en az 35 bin ton üretir hale geldi. Küçük çiftçi yüksek maliyetlerden dolayı üretemeyince toprağını kiraya verdi, orada işçi olarak çalışmaya başladı. Kendi tarlasında işçi oldu. Derinkuyu’nun, Kaymaklı’nın insanları patatesi en iyi bilenlerdir, onlar bu şirketler için çalışıyor.”

 

İLK DARBE KARANTİNA

 

Patatese, ilk darbe 2002’de gelmiş. Üreticinin ifadesine göre, gümrük denetimleri azalmış ve hastalıklı patates tohumu gelmeye başlamış. Derinkuyu’da, 2004 yılında uygulamaya konan karantina kanunları çerçevesinde ekim yasaklanmış, halen de kısmen devam etmekte. Yasakla birlikte fasulye, kabak, buğday ekimi başladıysa da çiftçi borç sarmalına girmiş bir kere. Nevşehirli üreticiler içinde ‘borcu olmayan kimse kalmamış’. Erol Güven, yoksullaşmayı şöyle tanımlıyor: “Eskiden bankadan kredi alıp ekim yapan insana batmış gözüyle bakarlardı. Şimdi yüzde 80’i, 90’u borçlu. Evleri, toprakları ipotekli. Eskiden buranın insanı, bir konuk geldiğinde yemek yedirmeden kimseyi göndermezdi, şimdi belki çay ister diye tanımazlıktan geliyor...”

 

TOHUMDA DA TEKEL VAR

 

Devletin elini eteğini çekmesi, tohumda da kendini gösteriyor. Erol Güven anlatıyor: “Daha önceden Tarım Kredi Kooperatifleri tohum getirip çiftçiye satar, çiftçi alıp eker ve tohumu çoğaltırdı. Ama şimdi bu tohum işini de şirketlere verdiler. ‘Şirket alacak, sertifikalandıracak, çoğaltacak ve yine çiftçiye verecek’ dediler. Devlet büyük şirketlerden tekel oluşturdu.”

 

YOKSULLUK KUYRUĞU

 

Patates bu haldeyken ithalat kararına şaşmamak gerekiyor, ama yine de “Neden karar alındı” diye sorduk, işte yanıtı: “Patates yok! Adana’dan her yıl çıkıyordu. Don oldu. Üretim yapılamadı. Hava koşulları nedeniyle ürün 20-25 gün gecikti, şu an patates yok. Marketlerde altı liraya satılıyor. Buna çare olarak ithalatı serbest bıraktılar, ama herkes getiremez. Belli başlı çevrelere ithalat izni veriliyor. İran’da şu an patatesin kilosu bir lira. Buraya gelinceye kadar iki, iki buçuk lira oluyor. Şu an tanzim satışlarda varlık değil yokluk kuyruğu var. Tanzim satışlarında iki liradan patates satılıyor, ama tarladan iki buçuk liraya patates alınıyor. Aradaki fark kimin cebinden çıkıyor? Yine çiftçinin cebinden çıkıyor.”

Haberin etiketleri:

patates


Haber okunma sayısı: 235

Yazdır

YORUM EKLE

Yorum Başlığı

Yorum

YORUMLAR

  • Bu habere henüz yorum yapılmamış. İlk yorum yapan siz olun.

DİĞER HABERLER

varlik-fonu-hesap-veremiyor

Varlık Fonu hesap veremiyor

25 Mayıs 2019 Cumartesi 10:25
satis-sirasi-ona-mi-geldi

Satış sırası ona mı geldi?

24 Mayıs 2019 Cuma 09:54
ibbnin-ihale-cinligi

İBB’nin ihale cinliği

23 Mayıs 2019 Perşembe 11:23
rant-projeleri-yayginlasacak

Rant projeleri yaygınlaşacak

22 Mayıs 2019 Çarşamba 10:28
yandasi-fonlama-sampiyonlugu

Yandaşı fonlama şampiyonluğu

21 Mayıs 2019 Salı 11:09
cumhuriyet-kurdu-akp-iktidari-satti

Cumhuriyet kurdu AKP iktidarı sattı

20 Mayıs 2019 Pazartesi 09:00

ÜLKE GÜNDEMİ

Askerlik Kanunu’ndan ‘kadrolaşma’ çıktı

Milli Savunma Komisyonu’nda kabul edilen Askerlik Kanunu düzenlemesine tepki gösteren CHP, ‘12 ay askerlik

Varlık Fonu hesap veremiyor

Meclis, geçen yılın ekim ayında bitirmesi gereken Varlık Fonu’nun denetimini hâlâ yapamadı. Yapılması

Cahil kazdığı kuyuda boğuldu

İBB'nin seçilmiş başkanı Ekrem İmamoğlu, TV5 yayınında Yıldıray Oğur ile Medya Analiz programında

DSP'de çöküş hızla sürüyor

Ekrem İmamoğlu’na destek verilmediği için önemli isimlerin istifa ettiği Demokratik Sol Parti’de yeni bir

Talimat yok. Hanımla konuştum diyeceksin!

İBB'nin seçilmiş Başkanı Ekrem İmamoğlu, 23 Haziran seçim çalışmalarına da 31 Mart'ta olduğu gibi

İmamoğlu’nun hakkı hukuksuz bir şekilde elinden alındı.

CHP Genel Başkan Yardımcısı Muharrem Erkek düzenlediği basın toplantısında YSK'nın İstanbul seçimi ile

İSTANBUL - HAVA DURUMU

ISTANBUL