TSK Mehmetçik Vakfı

25 Eylül 2018 Salı

Acı reçeteye az kaldı

aci-receteye-az-kaldi

Dünyada para bolluğunun sonuna gelindiğini ifade eden ekonomist Gürses, halk için acı reçetenin kapıda olduğunu söyledi. Prof. Dr. Altuğ ise kayıt dışı ekonomiye dikkat çekti
05 Temmuz 2018 Perşembe 09:56

 Son açıklanan haziran verileri enflasyonun son 14 yılın en yüksek seviyesine çıktığını gösterirken, gıdadan yiyecek ve içeceğe her alanda zam üstüne zam yağıyor. İşsizlik çift hanelerden inmezken, fabrikalar kapanıyor, yoksulluk gün geçtikçe daha da artıyor. Ayak sesleri duyulan ekonomik krizin etkileri, yansımalarını ve önümüzdeki dönemlerde yaşanabilecek olası gelişmeleri ekonomi yazarı Uğur Gürses ve Prof. Dr. Osman Altuğ ile konuştuk.

 

Türkiye ekonomisinin 2003-2004 yıllarına geri döndüğünü belirten Gürses, “Görünen o ki bir devrin sonu bu. Bol para döneminin sonuna gelindi. Dolayısıyla muhtemelen kurdan fiyatlara geçişkenlik daha yüksek oranda seyrediyor gibi görünüyor. Türkiye bol para döneminde uzun yıllar enflasyon meselesini idare etmeye çalıştı. Şimdi bol para dönemi bitince daha sert vurmaya başladı. Giderek acı reçeteye doğru ilerliyor. Yani daha yüksek faiz, daha sıkı maliye politikası gerektiren bir fotoğrafa doğru gidiyor. Bu tabii işsizlik, ekonomik daralma ve muhtemelen durgunluk dönemine sokacak bizi” dedi.

 

Enflasyon yoksulu vurdu



Gıda fiyatlarına özellikle dikkat çekmek gerektiğini ifade eden Gürses şöyle konuştu: “Gıda grubundaki enflasyon yüzde 19. Bunun özellikle dar- düşük gelirli insanların harcama sepetinin ağırlıklı gıda ve barınmaya ait olduğu düşünülürse, bu enflasyonun daha çok yoksulu vuran bir enflasyon olduğu söylenebilir”

 

Gürses, ithal malların gıda fiyatlarına olan etkisini şu sözlerle aktardı: “Satın aldığımız birçok mal ve hizmetin içinde aslında ithal mallar var. Domatesi taşımak için kamyona ihtiyacımız var, kamyonu çalıştırmak için akaryakıta ihtiyacımız var. Akaryakıt fiyatları arttığı zaman ister istemez gıdaya uzanan zincirdeki fiyatlar da artıyor. Türkiye, - düşük ya da yüksek- ithal mallarla üretim yaptığı için, kurdaki artış otomatik olarak fiyatlara geçiyor.”

 

‘İşsizlik yükselecek’

Gürses, enflasyon oranının işsizlik oranına etkisinin orta vadede sonuçlarını göreceğimizi ifade ederek, “Ekonomide oluşacak durgunluk işsizliği ister istemez yukarı doğru atacak. Reel sektör firmalarını; yüksek enflasyon, yüksek maliyet ve düşük satış vuracak. O da tabii ister istemez işsizliğin yükselmesine neden olacak” dedi.

 

Ekonominingidişatına yönelik de değerlendirmede bulunan Gürses, “Şu anda işsizlik alanında, büyümede ve enflasyonda negatif yönde ilerliyoruz. Tablo beklediğim gibi gidiyor. Göstergeler bozuluyor ve henüz müdahale edilmedi. Ekonomide olumlu tabloya gidip gidemeyeceğimizi söylemek için hükümetin nasıl yanıt vereceğini görmemiz lazım. Mesela şu noktada bile hala faizleri artırmak gerekiyor. Merkez bankası faizleri artırabilecek mi artıramayacak mı? Artıramadığı zaman bu sefer kur yukarı gidecek. Kur yukarı giderse tekrar aynı döngünün içine gireceğiz. Onun için nasıl cevap vereceğini görmemiz lazım. Hükümetin ekonomi alanındaki politikaları iyi değil, bizi getirdiği yer burası. Ama yeni bir hükümet, yeni bir sistem kurulup da yeni bir adım atılacağı görünüyor. Hangi kadroyla hangi ekonomi politikalar izlenecek, göreceğiz. Kabine kurulacak, ekonomi politikası ortaya çıkacak. Görelim nasıl önlem alınacak. Ama açıkçası çok da umut vadetmiyor. Bekleyip göreceğiz” şeklinde konuştu.

 

‘Kayıt dışı ekonomi’

Prof. Dr. Osman Altuğ ise Türkiye ekonomisinin kayıt dışı olduğunu, dolayısıyla enflasyon oranının gerçeği yansıtmadığını ifade etti. Altuğ, “Birincisi enflasyon nedir? Üretimle tüketim arasındaki olumsuz farktır. Bir ülke ürettiğinden daha fazla tüketiyorsa orada enflasyon vardır. Enflasyonun hesaplanmasına gelince; Türkiye ekonomisi kayıt dışıdır. Dolayısıyla yapılan enflasyon hesapları gerçeği yansıtmaz. 14 sene evvel de gerçeği yansıtmıyordu. Şimdi de gerçeği yansıtmıyor. Gerçeği, üretimle tüketim arasındaki farktır. Siz ne yapıyorsunuz? Üretimi bilmiyorsunuz çünkü kayıt dışı, tüketimi bilmiyorsunuz kayıt dışı. Tutuyorsunuz malın sadece fiyatlarını alt alta yazıyorsunuz. Geçen ayı topluyorsunuz, bu kadar. Aradaki farka da enflasyon diyorsunuz. Mal ve hizmet bedeli miktar çarpı fiyata eşittir. Burada miktar bilgisi yok. Sadece fiyatları topluyorsunuz. Dolayısıyla hesap tamamen dandik” ifadelerini kullandı.

 

Bu sepetle enflasyon ölçülmez

Altuğ sözlerini şöyle sürdürdü: “Öyle bir sepet yapıyorlar -ki bu hesaplarla sepet yapsanız ne yazar, yapmasanız ne yazar - diyorlar ki,Türkiye’de salatalık fiyatları şu kadar arttı. Ama ne kadar salatalık ithal edilmiş, ne kadarı tüketilmiş belli değil. Miktar bilgisi yok. Onun için bu enflasyon rakamlarından hareketle gerçeğe varamazsanız. Sağlıklı bir veri tabanına dayanmadığı halde, her ay sırf laf olsun diye o ay enflasyon makamından şarkılar türküler söyleniyor. Herkesin enflasyonu kendine. Parası olan adamın enflasyonu ayrı, asgari ücretle bile iş bulamayan adamın enflasyonu ayrı. İşsiz adamın enflasyonu kafadan yüzde 100. Çünkü geliri yok. Peki, yarın ne olacak? Dandik hesap devam edecek. İnsanlar da dandik hesaplamaya bakacak. Yani bu ay da bir enflasyon makamında şarkılar dinledik.

 

Ben yorumlamaya ‘Şayet bu rakamlar gerçeği yansıtıyor ise diye’ başlıyorum. Kendimize bir hayal dünyası oluşturmuşuz. Kayıt dışı bir ekonomide enflasyon rakamı falan olmaz. Çünkü gelir-gider, envanter belli değil. E neye dayanarak yapıyorsun bunu? Sadece fiyattan bir yere varamazsın. Miktar çarpı fiyat olmalı. Denklem budur. Malın bedeli buna eşittir. Sadece fiyatla hesaplamak matematik bilmemezlik değil üşütüklüktür.”


BİRGÜN GAZETESİ



Haber okunma sayısı: 558

Yazdır

YORUM EKLE

Yorum Başlığı

Yorum

YORUMLAR

  • Bu habere henüz yorum yapılmamış. İlk yorum yapan siz olun.

DİĞER HABERLER

dolar-vurgunu-ticari-sir-oldu

Dolar vurgunu ‘ticari sır’ oldu!

24 Eylül 2018 Pazartesi 09:10
emekli-zammi--1115

Emekli zammı % 11,15

22 Eylül 2018 Cumartesi 09:55
osmangazi-koprusunun-buyuk-kazigi

Osmangazi Köprüsü'nün büyük kazığı!

20 Eylül 2018 Perşembe 10:31
fiyakali-kriz

Fiyakalı kriz

20 Eylül 2018 Perşembe 09:38
zararli-secim

Zararlı seçim

19 Eylül 2018 Çarşamba 09:31
zengin-mutlu-halk-borclu

Zengin mutlu halk borçlu

19 Eylül 2018 Çarşamba 09:21

ÜLKE GÜNDEMİ

Wikipedia 17 aydır erişime engelli

CHP Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Onursal Adıgüzel, 17 aydır erişime engelli olan

AKP'nin türevi bir siyaseti asla kabul edemeyiz

CHP Ardahan Milletvekili Öztürk Yılmaz, TBMM'de düzenlediği basın toplantısında, dış politikanın hiç

Ekonomide çok ciddi bir sorun var

İYİ Parti Ekonomiden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Durmuş Yılmaz, Mecliste düzenlediği basın

Daha kaç kişi intihar edecektir?

HDP Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk Gergerlioğlu, Mecliste düzenlediği basın toplantısında, "Kocaeli'nin Körfez

Fotokopi makinesini reddettim

Eski Türk Tarih Kurumu Başkanı Yusuf Halaçoğlu, Katar’ın Türkiye’ye ‘hibe’ ettiği uçakla ilgili

İYİ Parti’den af teklifine ‘Tosuncuk’ itirazı

İYİ Parti Genel Başkan Yardımcısı Hasan Seymen, MHP'nin af teklifini eleştirdi. Tasarının dolandırıcılık

İSTANBUL - HAVA DURUMU

ISTANBUL